“MAVERAÜNNEHİR’DEN ANADOLU’YA İSLAM ÂLİMLERİ: İLİM VE HİKMETİN BULUŞMA NOKTASI TÜRKİSTAN” III. ULUSLARARASI BİLİMSEL SEMPOZYUMU SONA ERDİ
Üniversitemizde düzenlenen “Maveraünnehir’den Anadolu’ya İslam Âlimleri: İlim ve Hikmetin Buluşma Noktası Türkistan” başlıklı III. Uluslararası Bilimsel Sempozyum tamamlandı.
Sempozyumun genel oturumuna alanlarında tanınmış bilim insanları Dosay Kenjetay, Aygün Yılmaz Uzunöz, Okan Uzunöz, Hatice Toksöz, Feride Kamalova, Mehmet Sait Toprak, Armağan Atar ve Mehmet Emin Özafşar katıldı.
Genel oturumda “Orta Çağ İslam Coğrafya Literatüründe Mekânın İnşası: İdrisî, İbn Hurdâzbih ve Hudûdü’l-Âlem Eserlerinde Türkistan”, “Türkistan’dan Bağdat’a Felsefi Düşüncenin Oluşumu: Farabi ve İbn Sina’nın Düşünsel Etkileri”, “Maveraünnehir’den Anadolu’ya: Türkistan’ın Kutsal Coğrafyası ve Yesevi’nin Manevi Dünyası”, “Türkistan Bölgesinde Hikmet Geleneği: Farabi, Mâtürîdî ve Hoca Ahmet Yesevi” ve “Türkistan ve Türk İdealinin Manevi Temelleri: Farabi Örneği veya Hadis Felsefesinin İmkânı” gibi konularda bildiriler sunuldu.
Oturum boyunca İslam âlimlerinin ilmî ve felsefi mirası, Türkistan’ın tarihî ve manevi kimliği ile Maveraünnehir’den Anadolu’ya uzanan düşünce geleneğinin sürekliliği ele alındı. Sunulan bildirilerde, Türk-İslam medeniyetinin gelişiminde ilim ve hikmet geleneğinin rolü farklı yönleriyle değerlendirildi.
Sempozyum, genel oturumun ardından yüz yüze ve çevrim içi gerçekleştirilen bilimsel oturumlarla devam etti.
Yüz yüze düzenlenen altı bilimsel oturumda “Türkistan’da Hikmet Geleneği ve Yesevilik”, “Tefsir, Dil ve Hermenötik”, “Maveraünnehir’de Hadis Geleneği ve Muhaddisler”, “Türkistan’da Hadis, Sünnet, Zühd ve Hikmet”, “Türkistan’da Hikmet, Fıkıh, Kelam ve Mezhepler” ile “Türkistan’da Hikmet ve Ahlak” başlıkları ele alındı.
Bu oturumlarda İslam medeniyetinin gelişimine katkıda bulunan düşünürlerin ilmî mirası, Hoca Ahmet Yesevi’nin öğretilerinin manevi ve felsefi boyutları, Maveraünnehir ve Türkistan’daki hadis ve tefsir gelenekleri ile Hanefi fıkıh ekolü ve Mâtürîdî düşüncesinin temel özellikleri değerlendirildi. Ayrıca Türk-İslam dünyasında ilim ve hikmet arasındaki ilişki, dinî ve ahlaki değerler ile bu değerlerin günümüz toplumundaki yeri üzerine bilimsel görüşler paylaşıldı.
Çevrim içi gerçekleştirilen beş bilimsel oturumda ise “Türkistan Kavramı, Hikmet ve Felsefe”, “Tefsir ve Mâtürîdîlik”, “Türkistan’da Hadis ve Hadis Araştırmaları”, “Edebiyat, Tasavvuf ve Dil” ile “Fıkıh, Eğitim ve Ahlak” konularında bildiriler sunuldu.
Çevrim içi oturumlarda Farabi, Hoca Ahmet Yesevi ve diğer İslam âlimlerinin felsefi ve manevi mirası, Türkistan ve Maveraünnehir’de hadis, tefsir ve fıkıh ilimlerinin tarihsel gelişimi ile Mâtürîdî düşünce geleneğinin özellikleri incelendi. Bunun yanı sıra tasavvuf edebiyatı ile dil arasındaki ilişki, Türk-İslam medeniyetindeki eğitim gelenekleri ve ahlaki değerlerin günümüz toplumundaki önemi üzerinde duruldu.
Sempozyum kapsamında yaklaşık 80 bilimsel bildiri sunuldu. Farklı ülkelerden araştırmacıların katıldığı oturumlarda İslam medeniyetinin ilmî ve felsefi birikimi, Türkistan’ın tarihî ve manevi önemi ile Türk-İslam dünyasında ilim ve hikmet geleneğinin sürekliliği üzerine kapsamlı görüş alışverişinde bulunuldu.
III. Uluslararası Bilimsel Sempozyum, Maveraünnehir’den Anadolu’ya uzanan ortak düşünce mirasının çok yönlü araştırılmasına, Hoca Ahmet Yesevi ve diğer İslam âlimlerinin öğretilerinin bilimsel açıdan daha derinlemesine incelenmesine ve bu alandaki uluslararası akademik iş birliklerinin geliştirilmesine katkı sağlayarak sona erdi.